Cuba chuẩn bị về đích trong chiến lược bào chế vắcxin ngừa Covid-19 nội địa Ảnh: AFP Đáng chú ý, các loại vắcxin mà Cuba đang phát triển không yêu cầu bảo quản khắt khe, có thể xuất khẩu với giá thành hợp lý cho các nước thu nhập thấp.

Phòng thí nghiệm BioCubaFarma của Cuba đã đưa ra tuyên bố, vắcxin Abdala đạt hiệu suất trong phòng ngừa Covid-19 lên tới 92,28% khi áp dụng liệu trình ba mũi tiêm. Con số này đã vượt xa mức sàn 50% mà Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đặt ra đối với vắcxin sử dụng ứng phó khẩn cấp với virus và dịch bệnh. Trước đó, Cuba cũng đã thông báo vắcxin Soberana 2 đạt hiệu suất 62% sau hai mũi tiêm đầu. Theo Chủ tịch tập đoàn dược phẩm BioCubaFarma Eduaro Martinez Diaz, hàng nghìn người đã được tiêm hai loại vắcxin này, cho thấy “phản ứng miễn dịch mạnh mẽ”, và chỉ ghi nhận tác dụng phụ rất nhẹ hoặc ở mức vừa phải trong một phần nhỏ tình nguyện viên.

Trung tâm Thiết kế Di truyền và Công nghệ sinh học Cuba (CIGB) khởi động thử nghiệm vắcxin Abdala từ tháng 11.2020 với 132 tình nguyện viên từ 19 - 54 tuổi. Ở giai đoạn hai, CIGB thử nghiệm với 660 tình nguyện viên và mở rộng nhóm tuổi lên 80. Vắcxin bước vào thử nghiệm lâm sàng giai đoạn ba từ ngày 18.3 với 48.000 tình nguyện viên. Tổng giám đốc CIGB Marta Ayala Avila cho biết, hiệu suất vắcxin được thẩm định bởi một đơn vị độc lập là Viện Điều khiển học, Toán và Vật lý Cuba. Đồng thời, quá trình đánh giá chất lượng vắcxin không chỉ áp dụng với nCoV thông dụng, mà còn bao gồm các biến chủng Alpha, Beta và Gamma.

Theo Helen Yaffe, chuyên gia về Cuba và Mỹ Latinh tại Đại học Glasgow, CIGB phát triển vắcxin bằng phương pháp cấy thông tin di truyền vào vi sinh vật đơn bào có mức tiến hóa thấp. Phương pháp này vốn là thế mạnh của CIGB với nhiều năm kinh nghiệm cùng bản thành tích đáng nể. Trước đó, vắcxin ngừa viêm gan B do CIBG điều chế với công nghệ tương tự đã được lưu hành ở Cuba suốt 25 năm. Giám đốc Viện Nghiên cứu vắcxin Finlay Vicente Vérez Bencomo cho biết, vắcxin ngừa Covid-19 của Cuba được khởi động trễ hơn một số hãng dược khác trên thế giới, vì nước này muốn chờ đợi để hiểu thêm về virus, cơ chế lây nhiễm tế bào của nCoV. Ông nhấn mạnh: “Chúng ta phải làm cho đúng cách, dù tốn nhiều thời gian hơn. Chúng ta không thể bỏ qua bất kỳ bước nào. Chúng ta chọn phát triển vắcxin bằng những phương pháp truyền thống, đòi hỏi thử nghiệm nhiều hơn, bằng chứng nhiều hơn và chỉ dấu về độ an toàn rõ hơn”.

Các chuyên gia đánh giá, Cuba có đủ năng lực vận hành hai dây chuyền vắcxin độc lập với hơn 90 triệu đơn vị xuất xưởng mỗi năm, nhưng vẫn duy trì được việc sản xuất các dược phẩm khác cho thị trường trong nước và xuất khẩu. Dù liệu trình tiêm ba mũi có thể tốn nhiều thời gian hơn, nhưng ưu điểm nổi trội của vắcxin Cuba là dùng công nghệ truyền thống, chỉ cần bảo quản ở nhiệt độ 2-8 độ C nên không cần phải mua thêm thiết bị trữ lạnh chuyên dụng. Bởi vậy, một số quốc gia thu nhập thấp đang có xu hướng chuyển sang đặt hàng Cuba, để có thể mua được vắcxin ngừa Covid-19 với giá cả phải chăng hơn.

Hiện Cuba là quốc gia duy nhất trong khu vực Mỹ Latinh đang tự phát triển vắcxin ngừa Covid-19, với 5 ứng viên và đã có 2 loại vắcxin bước vào cuối giai đoạn ba là Abdala cùng Soberana 2. Theo Bộ trưởng Y tế Cuba Jose Angel Portal Miranda, dự kiến nước này sẽ mở rộng tiêm chủng cho 70% người dân cả nước trước cuối tháng 8, để đạt được miễn dịch cộng đồng. Ông Jose Angel Portal Miranda nhấn mạnh: “Khi hoàn tất mọi thử nghiệm và cấp phép, chúng tôi sẽ tiêm chủng cho toàn dân, cũng như đủ sức giúp đỡ những nước khác”. Mặc dù còn quá sớm để khẳng định tính tối ưu của hai loại vắcxin này, nhưng kết quả thử nghiệm vẫn mở ra hi vọng bổ sung nguồn cung vắcxin giá rẻ, góp phần đẩy nhanh chiến dịch tiêm chủng vắcxin ngừa Covid-19 trên toàn cầu. 

(Theo vanhoaonline.vn)