Nổi tiếng nhờ các bộ phim, bài hát, chương trình biểu diễn... nhiều sao Việt được doanh nghiệp săn đón, thuê quảng cáo sản phẩm trên các địa chỉ Facebook, YouTube, Twitter, Instagram với hàng triệu lượt người theo dõi của họ. Kiếm tiền nhờ danh tiếng, sự mến mộ và tin tưởng của công chúng, điều đó không có gì sai.

Nhưng nếu mang danh nghệ sĩ mà phụ lòng tin của người hâm mộ, tạo sự hoang mang khi quảng cáo thổi phồng, nói quá cho sản phẩm kém chất lượng, chưa được kiểm chứng... thì lại là điều rất cần phải phê phán.

Đồng loạt “đổ bệnh” để... quảng cáo

Hiện tượng quảng cáo tràn lan và đáng sợ hơn là không đúng sự thật về một số loại thuốc chữa bệnh, thực phẩm chức năng, mỹ phẩm, tiền ảo… của các nghệ sĩ, người nổi tiếng khiến cho người hâm mộ thất vọng vì đã đặt niềm tin sai chỗ. Chuyện nực cười đến khó tin là cùng một thời điểm, không ít nghệ sĩ đồng loạt “đổ bệnh” để quảng cáo cho loại thuốc mà bản thân họ còn chưa sử dụng bao giờ. Họ quay clip, livestream về tác dụng “thần thánh” của sản phẩm để kêu gọi, tiếp thị đến người tiêu dùng. Nhiều nghệ sĩ đã vì lợi ích trước mắt mà bất chấp để “chuốt lục tô hồng” một cách thái quá, quên cả trách nhiệm của mình đối với cộng đồng.

Đơn cử như câu chuyện quảng cáo viên sủi Shioka. Hàng loạt nghệ sĩ Việt cùng lúc thông báo mắc các căn bệnh u xơ, u nang và nhờ có công dụng “thần kỳ” của viên sủi này, họ đã được… tái sinh. Loại thực phẩm chức năng này được cho là tốt hơn tới 50 lần so với các loại thuốc thông thường. Trên Fanpage “Shioka - đặc trị u nang, u xơ tử cung” đăng tải nội dung được cho là NSND Hồng Vân chia sẻ có người bạn thân bị u xơ tử cung và nhờ uống viên sủi thảo dược Shioka, các khối u đã xẹp dần rồi từ từ tan biến? Hàng loạt nghệ sĩ tên tuổi khác như Vân Dung, Minh Hằng, diễn viên Thanh Hương, Kim Xuyến, Phùng Khánh Linh... cũng khiến công chúng “ngã ngửa” khi nhận được tin “idol” của mình bị mắc bệnh nan y, nhưng do sử dụng Shioka, mọi chứng bệnh đều tan biến một cách diệu kỳ.

Diễn viên Thanh Hương (vai An trong phim Hướng dương ngược nắng) còn tâm sự một cách nghẹn ngào trong video quảng cáo: “Uống một cái (viên sủi Shioka – P.V) là nó đến luôn được những chỗ có u xơ, u nang để triệt tiêu mà không ảnh hưởng đến những mô lành xung quanh”. Nếu đúng như thế thì viên sủi này quả là “thần dược”. Cách đây không lâu, công chúng cũng bị thuyết phục khi xem clip dài hơn 6 phút của nữ nghệ sĩ Vân Dung quảng cáo cho Shioka. Theo chia sẻ của cô thì viên sủi này có tác dụng điều trị dứt điểm u xơ, u nang buồng trứng, thậm chí “chơi luôn” cả u tiền liệt tuyến của nam giới... Vân Dung còn quay cảnh mình đến bệnh viện và trưng ra phiếu xét nghiệm để chứng minh đã khỏi bệnh nhờ uống thuốc. Cây hài phía Bắc cũng liệt kê ra nhiều tên tuổi trong làng giải trí đã từng dùng sản phẩm và có kết quả vô cùng mỹ mãn. Nhưng điều đáng nói là, sau đó công chúng đã tá hỏa khi những thông tin không khớp, thiếu hợp lý trong clip bị phanh phui và lúc đó họ mới hay sản phẩm thuốc Shioka do nghệ sĩ Vân Dung quảng cáo là không đúng sự thật, lừa lối người tiêu dùng.

Nghệ sĩ Vân Dung livestream quảng cáo cho “thần dược” Shioka đã bị Cục An toàn thực phẩm kết luận là không đúng công dụng của sản phẩm.Liên quan đến “thần dược” mà nghệ sĩ này quảng cáo, mới đây Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã có kết luận: Thực phẩm bảo vệ sức khỏe Shioka mà một số trang mạng và clip đang quảng cáo, có nội dung vi phạm, nói không đúng về công dụng của sản phẩm… Theo Cục An toàn thực phẩm, Shioka do Công ty TNHH Dược liệu xuất nhập khẩu Quốc tế Cúc Anh (Lâm Đồng) đăng ký bản công bố sản phẩm; đơn vị sản xuất là Cty CP dược phẩm Trường Thọ (Hà Nội). Quá trình làm việc với cơ quan chức năng, cả hai công ty này đều khẳng định không thực hiện quảng cáo sản phẩm Shioka vi phạm trên các trang và clip nêu trên (?). “Để an toàn sức khỏe cho người tiêu dùng, tránh sử dụng sản phẩm quảng cáo không đúng sự thật trong thời gian các cơ quan chức năng vào cuộc xử lý vụ việc, Cục An toàn thực phẩm khuyến cáo người dân không mua, không sử dụng sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe Shioka”, thông tin từ Cục An toàn thực phẩm.

Mặc dù sai phạm đã rõ mồn một nhưng cho đến nay chưa thấy nghệ sĩ nào lên tiếng xin lỗi công chúng vì trước đó “lên sóng” ra sức “chém” như vũ bão.

Trách nhiệm của nghệ sĩ ở đâu khi quảng cáo sai về sản phẩm?

Theo dõi Facebook của diễn viên Thanh Hương thì sẽ thấy nữ diễn viên này thường xuyên livestream quảng cáo các sản phẩm kem dưỡng da, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng. Những nghệ sĩ có tiếng khác như Hồng Vân, Việt Hương, Vân Dung, Chí Trung, Quốc Khánh, Đan Trường, Quyền Linh, Kim Tử Long, Vân Trang… cũng “chiếm sóng” khá dày đặc để PR “thượng vàng hạ cám”, khiến khán giả cảm thấy bị bội thực bởi cứ mở máy là thấy hình ảnh quảng cáo rải đầy.

Để tăng độ tin cậy, nhiều người còn sử dụng sản phẩm ngay khi livestream. Thế nhưng, không ít trường hợp nghệ sĩ đã thổi phồng quá lố công dụng dẫn đến vi phạm quy định của pháp luật. Nhiều trường hợp sản phẩm không có địa chỉ công ty, không có nơi bán hàng cố định, khách được shipper giao hàng và thu hộ tiền cho người bán, thậm chí còn không có cả hóa đơn bán hàng. Do vậy, nguồn gốc sản phẩm là không rõ ràng để có thể truy cứu trách nhiệm khi không đúng như quảng cáo.

Nhiều nghệ sĩ cùng quảng cáo cho một sản phẩm trắng da, mờ nám, tàn nhangMới đây nhất, trang cá nhân của một số nghệ sĩ như Nam Thư, Kiều Minh Tuấn, Khả Như, Ngọc Trinh, Lê Dương Bảo Lâm, Thiên Hương... đăng bài viết nhắc đến Dogecoin, Shiba Inu, FXT Token cùng nhiều đồng tiền mã hóa. Các chuyên gia cho rằng đây là chiến dịch quảng cáo nhằm kêu gọi đầu tư tiền mã hóa tập trung vào FXT Token, một loại tiền vô danh, liên quan đến một nhóm đầu tư coin đa cấp từng bị cảnh báo là lừa đảo. Sau khi bị cộng đồng mạng lên tiếng, các bài viết đã đồng loạt biến mất. Tuy nhiên, dù bị nhiều phản ứng từ khán giả lẫn giới đầu tư tiền mã hóa nhưng nhiều nghệ sĩ này vẫn không hề lên tiếng đính chính, giải thích. Ảnh chụp bài đăng đã bị xóa khỏi trang cá nhân của các nghệ sĩ vẫn được cộng đồng tham gia FXT Token chia sẻ rầm rộ với các bình luận như “Đến Ngọc Trinh, Kiều Minh Tuấn, Khả Như... còn tham gia thì các bạn chần chừ gì?”… Vụ việc này thêm một lần cảnh báo về sự thiếu trách nhiệm của nghệ sĩ đối với cộng đồng những người hâm mộ họ, bởi nhiều người vẫn tiếp tục tin vào thông tin mà “idol” của họ chia sẻ.

Về trách nhiệm của nghệ sĩ trong những trường hợp này, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Viện trưởng Viện VHNT Quốc gia Việt Nam cho rằng, tận dụng sức ảnh hưởng của nghệ sĩ để phát triển thương hiệu, quảng bá sản phẩm là nhu cầu của doanh nghiệp và với các nghệ sĩ, đây cũng là nguồn thu đáng kể góp phần nuôi dưỡng việc theo đuổi con đường nghệ thuật của họ. Tuy nhiên, thực tế cho thấy mối quan hệ tương hỗ đó hiện đang có nhiều dấu hiệu biến tướng khi lợi ích vật chất được đẩy lên vị trí trọng yếu, lấn lướt cả đạo đức kinh doanh, đạo đức nghề nghiệp. “Để xảy ra tình trạng trên do nhiều nguyên nhân: Doanh nghiệp đã không trung thực ngay từ đầu, còn nghệ sĩ thì chưa hoặc không kiểm tra độ xác thực của sản phẩm dẫn đến bị lợi dụng hình ảnh; hoặc cũng có thể nghệ sĩ biết nhưng vì lợi ích mà bắt tay cùng doanh nghiệp quảng cáo sai sự thật. Dù là bất cứ lý do gì, nghệ sĩ cũng phải có trách nhiệm với việc làm, lời nói của mình...”, PGS.TS Bùi Hoài Sơn khẳng định.

Việc vô tình hay cố ý tham gia quảng cáo sản phẩm, dịch vụ thiếu tin cậy, không có kiểm chứng của người nổi tiếng không chỉ khiến cộng đồng thiệt hại về vật chất, sức khỏe mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến hình ảnh và uy tín của cá nhân nghệ sĩ, dẫn tới cái nhìn sai lệch, thiếu thiện cảm về những người làm nghệ thuật. Đó là chưa nói đến chuyện chính họ cũng là người liên đới chịu trách nhiệm trước pháp luật nếu hành vi quảng cáo được kết luận là lừa dối khách hàng, để lại hậu quả nghiêm trọng… Ông Bùi Hoài Sơn khẳng định: “Việc gìn giữ uy tín, hình ảnh thận trọng trong đời sống riêng tư cũng như trong việc sử dụng nghệ danh ngoài cuộc sống chính là sự thể hiện trách nhiệm của nghệ sĩ đối với xã hội và cộng đồng...”.

 (Theo baovanhoa.vn)