Đồng chí Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Trần Song Tùng trao Chứng nhận "Đám cưới truyền thống của người Mường, phường Yên Sơn" được đưa vào Danh mục Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia cho Đảng bộ, chính quyền, nhân dân và đồng bào dân tộc Mường phường Yên Sơn. 

Các đại biểu dự chương trình. 

Dự buổi lễ có các đồng chí: Trần Song Tùng, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh; Đặng Thanh Sơn, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; lãnh đạo một số sở, ban, ngành, địa phương cùng đông đảo nhân dân và du khách.

Phường Yên Sơn được hình thành trên cơ sở sáp nhập phường Tân Bình, xã Yên Sơn (thành phố Tam Điệp cũ) và xã Quảng Lạc (huyện Nho Quan cũ). Phường có diện tích tự nhiên 35,86 km², 5.711 hộ với 21.397 nhân khẩu, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số có 5.883 người, chiếm 27,5% dân số, chủ yếu là đồng bào Mường.

Lãnh đạo phường Yên Sơn phát biểu tại chương trình. 

Trong không gian văn hóa được hình thành và bồi đắp qua nhiều thế hệ, cộng đồng người Mường ở Yên Sơn vẫn gìn giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc như tiếng nói, dân ca, cồng chiêng, trang phục, ẩm thực, phong tục, tập quán và các nghi lễ... Trong đó, Đám cưới truyền thống là một thực hành văn hóa tiêu biểu, chứa đựng nhiều giá trị về gia đình, dòng họ, đạo lý và quan hệ cộng đồng.

Đám cưới truyền thống của người Mường thuộc loại hình tập quán xã hội và tín ngưỡng, do chính cộng đồng người Mường là chủ thể thực hành, trao truyền. Các nghi thức được tiến hành theo trình tự từ Lóng xiếng - dạm ngõ, đánh tiếng; dạm hỏi; vấn danh, ăn hỏi, nạp tài; lễ cưới; lễ đưa dâu và lễ lại mặt.

Một nét đặc sắc trong phong tục cưới hỏi của người Mường là vai trò của người mai mối - “ô a”. Đây thường là người có uy tín, gia đình hạnh phúc, am hiểu phong tục và có khả năng sử dụng ca dao, tục ngữ, thơ ca trong giao tiếp. Không chỉ kết nối hai gia đình, người mai mối còn góp phần duy trì sự hòa thuận, tình nghĩa giữa hai bên.

Không gian đám cưới còn được làm phong phú bởi các hình thức diễn xướng dân gian và tiếng cồng chiêng. Trong đoàn đón dâu, tiếng chiêng được sử dụng làm hiệu lệnh; nam-nữ hát đúm, hát giao duyên, đối đáp. Các nghi thức xin dâu, nhận rể, thắp hương tổ tiên, trao gửi cô dâu, cùng những lời hát mời nước, mời trầu, mời cơm, mời rượu và chúc mừng tạo nên một không gian văn hóa vừa trang trọng, vừa gần gũi, gắn kết cộng đồng.

Đồng chí Vũ Thanh Lịch, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao công bố Quyết định của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. 

Tại buổi lễ, thừa ủy quyền của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, lãnh đạo Sở Văn hóa và Thể thao đã công bố Quyết định của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về việc đưa Đám cưới truyền thống của người Mường, phường Yên Sơn, tỉnh Ninh Bình vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Các đồng chí lãnh đạo tỉnh tặng hoa chúc mừng phường Yên Sơn. 

Lãnh đạo Sở Văn hóa và Thể thao tặng hoa chúc mừng phường Yên Sơn. 

Đối với Lễ hội Cơm mới của người Mường cũng được Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch ký Quyết định công nhận trong dịp này. Lễ công bố quyết định ghi danh sẽ được tổ chức vào dịp Lễ hội Cơm mới của đồng bào Mường tỉnh Ninh Bình vào tháng 11/2026.

Đám cưới truyền thống người Mường, phường Yên Sơn được công nhận là Di sản Văn hoá phi vật thể quốc gia. 

Cùng với Đám cưới truyền thống, Lễ hội Cơm mới của người Mường, phường Yên Sơn cũng cũng được công nhận là Di sản Văn hoá phi vật thể quốc gia. 

Như vậy, Ninh Bình hiện có 3 Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia gắn với cộng đồng người Mường, gồm: Mo Mường, Đám cưới truyền thống của người Mường và Lễ hội Cơm mới của người Mường.

Tiết mục văn nghệ tại chương trình. 

Đốt lửa trại, vui hội Trăng rằm phường Yên Sơn năm 2026. 

Cũng trong dịp này, phường Yên Sơn tổ chức Vui hội Trăng rằm năm 2026 với 9 trại của 9 tổ dân phố. Hoạt động tạo không khí vui tươi, đoàn kết trong cộng đồng; đồng thời góp phần bảo tồn, phát huy và trao truyền những giá trị văn hóa truyền thống cho thế hệ trẻ.

Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Ninh Bình