Thay đổi tư duy về đầu tư nước ngoài

Thứ 7, 06.03.2021 | 09:03:15
181 lượt xem
Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, 2 tháng đầu năm nay, số lượng dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đăng ký mới cũng như tổng vốn giảm mạnh so với cùng kỳ 2020. Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp đầu tư nước ngoài (VAFIE) Nguyễn Mại cho rằng điều này không đáng ngại, tuy vậy, “đã đến lúc cần thay đổi tư duy về thu hút FDI”.

“Đang theo đúng tinh thần Nghị quyết 50”

Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, 2 tháng đầu năm 2021, cả nước thu hút 5,46 tỷ USD vốn FDI, bằng 84,4% so với cùng kỳ năm ngoái; trong đó, công nghiệp chế biến, chế tạo dẫn đầu với tổng vốn đầu tư đạt trên 3 tỷ USD. Có 126 dự án mới được cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, giảm 74,8%; tổng vốn đăng ký đạt 3,31 tỷ USD, giảm 33,9% so với cùng kỳ năm 2020. Vốn thực hiện của dự án FDI ước đạt 2,5 tỷ USD, tăng 2% so với cùng kỳ.

Vốn thực hiện dự án đầu tư nước ngoài không nên quá 25% tổng vốn đầu tư xã hội. (Nguồn: TTXVN)Nhìn nhận về kết quả này, Chủ tịch VAFIE Nguyễn Mại cho rằng “chưa thể nói lên điều gì” bởi “đánh giá về đầu tư cần tối thiểu một năm”. Hiện Việt Nam có những dự án lớn và “đây mới là vấn đề đáng quan tâm”, như dự án điện khí Bạc Liêu lên tới 4 tỷ USD sẽ thay thế cho nhiệt điện than. Bên cạnh đó, dù số vốn đăng ký và vốn thực hiện rất cần, song điều quan trọng là phải xem chất lượng dự án đang thực hiện thế nào.

Mặc dù 2 tháng đầu năm số vốn FDI đăng ký giảm mạnh (gần 40%) song đã có sự vươn lên của một số địa phương. Cụ thể, Đà Nẵng thu hút được gần 156,6 triệu USD vốn FDI, trong đó cấp mới cho 6 dự án với tổng vốn đăng ký hơn 146 triệu USD, tăng gần 70% so với cùng kỳ năm ngoái (chỉ đạt 2,1 triệu USD). Hay tại Hải Phòng, đầu tháng 2 vừa qua, UBND thành phố đã trao Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư Dự án LG Display Hải Phòng cho Công ty TNHH LG Display Việt Nam Hải Phòng với số vốn đầu tư 750 triệu USD. Đây là phần vốn đầu tư tăng thêm được điều chỉnh từ tổng vốn đầu tư 2,5 tỷ USD đã đầu tư trước đó, nhằm mở rộng sản xuất các sản phẩm màn hình OLED TV, màn hình OLED nhựa cho các thiết bị, màn hình LCD... “Nếu như trước đây, chúng ta luôn nghĩ đến số lượng các dự án thì hiện nay, với những dự án lớn lên tới cả trăm triệu USD, tập trung vào các ngành công nghệ cao cho thấy chúng ta đang thực hiện theo đúng tinh thần Nghị quyết 50-NQ/TW về đầu tư nước ngoài”, ông Nguyễn Mại bình luận.

Vốn thực hiện không nên quá 25% tổng vốn đầu tư xã hội

Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, hiện đã có 46 quốc gia và vùng lãnh thổ có đầu tư tại Việt Nam, trong đó Nhật Bản giữ vị trí số 1 với tổng vốn đầu tư 164 tỷ USD, chiếm gần 30% tổng vốn đầu tư vào Việt Nam; tiếp đến là Singapore (107 tỷ USD), Hàn Quốc (105 tỷ USD)…

Đánh giá về triển vọng thu hút FDI, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho rằng nhiều doanh nghiệp đầu tư nước ngoài đang dần hồi phục, duy trì tốt hoạt động sản xuất - kinh doanh và mở rộng dự án. Việc tăng trưởng dương trong năm 2020 bất chấp tác động đáng kể của Covid-19 cùng với ổn định chính trị, ổn định kinh tế vĩ mô, vị trí địa lý, điều kiện đất đai, môi trường, nhân lực… đưa Việt Nam trở thành ứng viên sáng giá cho quá trình chuyển dịch đầu tư trên thế giới. Bên cạnh đó, hạ tầng của các khu công nghiệp, khu chế xuất và các khu kinh tế tiếp tục được hoàn thiện, nâng cấp để đón dòng vốn đầu tư.

Tuy vậy, nhiều chuyên gia lo ngại, sau thành công của Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII, các địa phương sẽ đua nhau thu hút các dự án FDI, kể cả dự án quy mô nhỏ. “Đã đến lúc cần thay đổi tư duy về thu hút FDI”, ông Nguyễn Mại nói.

Theo đó, với những dự án đầu tư nhỏ, thậm chí chỉ 3 - 5 tỷ USD thì nên để doanh nghiệp trong nước làm. Bởi cả nước có khoảng hơn 800.000 doanh nghiệp đang hoạt động, tổng vốn đăng ký bổ sung vào nền kinh tế trong 2 tháng qua đạt hơn 720.000 tỷ đồng, tăng 12,4% so với cùng kỳ, trong đó số vốn đăng ký của doanh nghiệp thành lập mới là tăng 52,2%. Rõ ràng, tiềm lực của doanh nghiệp trong nước là có. Việc thu hút FDI nên ưu tiên cho những lĩnh vực mà trong nước không làm được hoặc làm không đạt chất lượng. “Chỉ cần mỗi năm vốn thực hiện của các dự án này bằng khoảng 23 - 25% vốn đầu tư toàn xã hội. Chẳng hạn, nếu GDP đạt 300 tỷ USD/năm thì vốn đầu tư xã hội sẽ vào khoảng 30 - 32% (trên 90 tỷ USD), khi đó vốn FDI sẽ vào khoảng 20 - 21 tỷ USD là hợp lý nhất, không nên nhiều quá vì sẽ chiếm mất thị phần trong nước”.

Theo các chuyên gia, hiện việc lựa chọn dự án FDI được phân cấp cho UBND tỉnh. Do vậy, bên cạnh sự tham mưu của các cơ quan liên quan cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh lựa chọn dự án FDI, cần có cơ quan tư vấn để lựa chọn đúng, trúng dự án bảo đảm chất lượng cũng như an ninh quốc gia. Mặt khác, cần xây dựng định mức, tiêu chuẩn quốc gia cho từng loại dự án FDI để làm căn cứ thẩm định và cấp giấy đăng ký đầu tư cũng như phục vụ việc thanh tra, kiểm tra của các bộ ngành đối với địa phương, khu công nghiệp, khu kinh tế.

Bên cạnh đó, cần thay đổi cách tiếp cận với nhà đầu tư. “Mỗi tập đoàn đều có chiến lược toàn cầu. Muốn tiếp cận họ thì phải biết chiến lược của họ, có phương thức làm việc thích ứng yêu cầu của họ để tiếp cận, kêu gọi đầu tư tại địa phương”, Chủ tịch VAFIE chia sẻ.

Ngoài những vấn đề liên quan đến môi trường đầu tư nói chung, các nhà đầu tư nước ngoài sẽ quan tâm các khía cạnh như tính công khai, minh bạch, ổn định, dễ dự báo về thể chế, chính sách và luật pháp; thực thi pháp luật nghiêm minh, thống nhất, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư; thủ tục hành chính đơn giản… Do vậy, cần tiếp tục cải cách mạnh mẽ thể chế kinh tế để thu hút nhà đầu tư nước ngoài. Cần bảo đảm cải cách đồng bộ, từ Trung ương tới địa phương cũng như giữa các bộ, ngành. Đặc biệt, phải khắc phục được tình trạng chậm, nợ văn bản hướng dẫn thi hành luật.

Đặc biệt, để có cái nhìn toàn cục về thu hút FDI cần có chính sách để thu hút đầu tư trong nước thực hiện dự án lớn. Hiện, công nghiệp ô tô có bước tiến rất rõ khi trước đây chủ yếu gia công, lắp ráp và nhập khẩu thì nay một số doanh nghiệp đã đã có thể sản xuất được ô tô trong nước, kể cả dòng cao cấp. Với thị trường 100 triệu dân, dự kiến năm 2025 tiêu thụ trên 1 triệu ô tô/năm. Theo các chuyên gia, để doanh nghiệp nhỏ có thể tham gia chuỗi giá trị toàn cầu của ô tô, Nhà nước cần có chính sách khuyến khích doanh nghiệp tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu trong lĩnh vực quan trọng này.

(Theo daibieunhandan.vn)

Ý kiến ()

0 / 500 ký tự
Đang tải dữ liệu

Tin liên quan