Trải qua hàng nghìn năm lịch sử dựng nước và giữ nước, dân tộc Việt Nam đã viết nên những trang sử vẻ vang với bao chiến công hiển hách. Trong đó, Cách mạng Tháng Tám năm 1945 được coi là một trong những mốc son chói lọi nhất - bản anh hùng ca vĩ đại của lịch sử dân tộc thế kỷ XX. Chỉ trong một thời gian ngắn, với khí thế cách mạng sôi sục và trào dâng chưa từng có, nhân dân ta dưới sự lãnh đạo của Đảng đã nhất tề vùng lên giành chính quyền trong cả nước. Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công đã đưa đất nước ta bước sang một kỷ nguyên mới - kỷ nguyên của độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. 

Cuộc mít tinh tại quảng trường Nhà hát Lớn ngày 19/8/1945 (Ảnh tư liệu)Dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhân dân cả nước đồng loạt vùng dậy, tiến hành tổng khởi nghĩa, giành chính quyền. Từ ngày 14 đến ngày 18-8, cuộc tổng khởi nghĩa nổ ra giành được thắng lợi ở nông thôn Đồng bằng Bắc Bộ, đại bộ phận miền Trung, một phần miền Nam và ở các thị xã: Bắc Giang, Hải Dương, Hà Tĩnh, Hội An, Quảng Nam... Ngày 19-8, khởi nghĩa giành chính quyền thắng lợi ở Hà Nội. Ngày 23-8, khởi nghĩa thắng lợi ở Huế và ở Bắc Cạn, Hòa Bình, Hải Phòng, Hà Đông, Quảng Bình, Quảng Trị, Bình Định, Gia Lai, Bạc Liêu... Ngày 25-8, khởi nghĩa thắng lợi ở Sài Gòn - Gia Định, Kon Tum, Sóc Trăng, Vĩnh Long, Trà Vinh, Biên Hòa, Tây Ninh, Bến Tre... Ở Côn Đảo, Đảng bộ nhà tù Côn Đảo đã lãnh đạo các chiến sĩ cách mạng bị giam cầm nổi dậy giành chính quyền.

Hòa cùng khí thế của toàn dân tộc, dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ và Mặt trận Việt Minh, hàng vạn nhân dân trong tỉnh Ninh Bình đã vùng dậy đập tan bộ máy thống trị của chính quyền thực dân phong kiến, thiết lập chính quyền cách mạng trên phạm vi toàn tỉnh. Sáng ngày 19-8-1945, giải phóng huyện lỵ Gia Viễn, chiều cùng ngày quần chúng nhân dân huyện Nho Quan nổi dậy đấu tranh giành chính quyền. Ngày 20-8-1945, huyện lỵ Gia Khánh và tỉnh lỵ Ninh Bình cũng được giải phóng. Sau khi giành chính quyền ở tỉnh, ngày 21-8-1945, Việt Minh ở các huyện: Yên Mô, Yên Khánh và Kim Sơn lãnh đạo quần chúng khởi nghĩa nổi dậy giành chính quyền.

Ngày 25/8/1945, UBND cách mạng lâm thời tỉnh Ninh Bình thành lập cũng là ngày kết thúc thắng lợi cuộc khởi nghĩa trong Cách mạng Tháng Tám trên phạm vi toàn tỉnh. Từ đây, gông xiềng nô lệ của đế quốc Pháp và Phát xít Nhật thống trị gần một thế kỷ đã bị nhân dân ta đập tan, chế độ phong kiến có từ hàng ngàn năm trên đất nước ta chấm dứt. Đảng bộ và Nhân dân Ninh Bình cùng với nhân dân cả nước bước vào một kỷ nguyên mới: kỷ nguyên độc lập, tự do gắn liền với chủ nghĩa xã hội. 

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 là biểu tượng tuyệt vời của sức mạnh, tinh thần, ý chí, bản lĩnh và trí tuệ Việt Nam. Dân tộc Việt Nam tự hào sánh vai cùng các dân tộc trên thế giới với tư cách là dân tộc đi tiên phong trong đấu tranh cách mạng. Đúng như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Chẳng những giai cấp lao động và nhân dân Việt Nam ta có thể tự hào, mà giai cấp lao động và những dân tộc bị áp bức nơi khác cũng có thể tự hào rằng: lần này là lần đầu tiên trong lịch sử cách mạng của các dân tộc thuộc địa và nửa thuộc địa, một Đảng mới 15 tuổi đã lãnh đạo cách mạng thành công, đã nắm chính quyền toàn quốc”.

Kỷ niệm 77 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9, chúng ta càng nhận thức sâu sắc về tầm vóc, ý nghĩa lịch sử trọng đại và những bài học thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám, càng hiểu rõ giá trị lịch sử, thực tiễn sâu sắc mà Cách mạng Tháng Tám đã mang lại; niềm tin, lòng tự hào, trách nhiệm công dân sẽ làm tăng thêm nghị lực để mỗi chúng ta vượt qua những khó khăn, góp sức xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, ổn định và phát triển bền vững./.

Vũ Hương (nbtv.vn)