Thời gian gần đây, do dịch Covid-19 kéo dài nhiều người lao động khó khăn trong tìm kiếm việc làm và mong muốn có một khoản chi tiêu để trang trải cuộc sống nên đã quyết định xin rút bảo hiểm xã hội (BHXH) 1 lần. 

Là nơi tập trung nhiều khu công nghiệp với hàng nghìn doanh nghiệp, hàng trăm nghìn lao động đến làm việc mỗi năm, để hạn chế số lao động nghỉ việc và nhận BHXH một lần, BHXH tỉnh Bắc Giang đang tích cực triển khai nhiều giải pháp thiết thực.

Thiệt thòi cho người lao động

Phó Giám đốc BHXH tỉnh Bắc Giang Nguyễn Quang Quyền cho biết, hiện trên địa bàn tỉnh có 3.690 doanh nghiệp đang hoạt động và tham gia BHXH, trong đó có 86 doanh nghiệp nhà nước, 82 hợp tác xã, 135 hộ kinh doanh cá thể, 408 doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và 2.979 doanh nghiệp ngoài quốc doanh; với khoảng 272.012.000 người lao động. Các doanh nghiệp trên địa bàn hoạt động chủ yếu tại các khu công nghiệp như Đình Trám, Song Khê - Nội Hoàng, Vân Trung… thuộc các lĩnh vực chính như may mặc, điện tử.

Theo thống kê 3 năm trở lại đây, BHXH tỉnh Bắc Giang đã tiếp nhận và giải quyết cho 38.310 lượt người hưởng BHXH một lần. Trong đó, năm 2018 có 12.297 lượt người với số tiền do quỹ BHXH chi trả trên 240.178 triệu đồng; năm 2019 có 13.563 lượt người với số tiền chi trả 302.571 triệu đồng; năm 2020 có 12.450 lượt người với số tiền chi trả 355.728 triệu đồng. Trong bối cảnh cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng công nghiệp dịch vụ, số lượng người lao động làm việc trong các doanh nghiệp tham gia BHXH tăng nhanh. Cùng với đó, tác động từ dịch Covid-19 kéo dài khiến số lượng người lao động nghỉ việc và nhận BHXH một lần cũng tăng theo.

“Một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng này do nhận thức của người lao động, người dân về tính ưu việt, nhân văn của chính sách BHXH còn hạn chế; một số người lao động mất việc, không tìm được việc làm mới hoặc chưa tìm được công việc phù hợp, dẫn đến không có thu nhập hoặc thu nhập không ổn định, khiến họ mong mỏi có một khoản chi tiêu trước mắt để trang trải cuộc sống” - ông Nguyễn Quang Quyền chia sẻ.

Song, theo BHXH Việt Nam, khi lựa chọn hưởng BHXH một lần, quyền lợi của người lao động sẽ bị hạn chế hơn so với khi hưởng lương hưu. Đơn cử, nếu nhận BHXH một lần, sau này tham gia lại BHXH sẽ không được cộng nối thời gian đóng BHXH, mà tính thành thời gian đóng BHXH mới. Theo quy định của pháp luật, tổng mức đóng bảo hiểm hưu trí là 22% mức tiền lương tháng làm căn cứ đóng BHXH của người lao động. Trong đó, người lao động đóng 8% và người sử dụng lao động đóng 14%, có nghĩa tổng mức đóng vào quỹ BHXH hàng năm bằng 2,64 tháng lương. Nếu người lao động hưởng BHXH một lần thì chỉ được thanh toán bằng 2 tháng lương cho 1 năm tham gia BHXH. Như vậy, việc này được lợi trước mắt nhưng về lâu dài sẽ thiệt thòi đối với người lao động.

BHXH tỉnh Bắc Giang nỗ lực thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp hạn tình trạng nhận BHXH 1 lần

Chia sẻ, đồng hành với doanh nghiệp

Về vấn đề quyết định nhận BHXH một lần, BHXH Việt Nam khuyến nghị người lao động cân nhắc, đây là lựa chọn hết sức quan trọng với mỗi người. Không nên vì lợi ích trước mắt mà bỏ lỡ cơ hội được hưởng lương hưu để trang trải cuộc sống cũng như được hưởng chế độ bảo hiểm y tế để chăm sóc sức khỏe khi về già.

Theo nhận định của chuyên gia, trong thời điểm này, trường hợp bị thất nghiệp, người lao động nên đăng ký nhận trợ cấp thất nghiệp, trợ cấp học nghề; đăng ký nhận chế độ hỗ trợ từ gói an sinh xã hội của Chính phủ hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19. Đợi qua đợt khó khăn do dịch Covid-19 gây ra, nền kinh tế tiếp tục được vận hành, khi đó người lao động có cơ hội việc làm, trở lại thị trường lao động, tiếp tục đóng BHXH để cộng nối thời gian tính hưởng lương hưu sau này.

Trước tình hình đó, BHXH tỉnh Bắc Giang đã nỗ lực thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp nhằm hạn chế tình trạng trên, trong đó có việc đẩy mạnh tuyên truyền tới từng nhóm đối tượng cụ thể. Theo thống kê, số người nhận BHXH một lần chủ yếu trong độ tuổi từ 20 đến 40 tuổi chiếm 85,96% trong tổng số người nhận BHXH một lần. Vì vậy, cơ quan BHXH đã chủ động rà soát, phân loại để tiếp cận, vận động người lao động tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện; hoặc bảo lưu thời gian đóng để sau này tiếp tục tham gia BHXH bắt buộc ở doanh nghiệp khác. Cùng với đó, tiếp tục chủ động có giải pháp đấu tranh phòng chống hành vi trục lợi quỹ BHXH; phối hợp các cơ quan chức năng đẩy mạnh tuyên truyền, cảnh báo để người lao động nhận biết việc một số đối tượng lập trang Facebook mạo danh cơ quan BHXH để mua bán sổ BHXH nhằm trục lợi; thường xuyên theo dõi, kịp thời xử lý nghiêm theo quy định pháp luật đối với hành vi mua gom sổ BHXH.

Theo đó, BHXH tỉnh cũng chỉ đạo các phòng nghiệp vụ và BHXH các huyện rà soát toàn bộ doanh nghiệp bị ảnh hưởng của dịch Covid-19 phải tạm dừng hoạt động hoặc hoạt động cầm chừng để có phương án hỗ trợ phù hợp. Đối với những daonh nghiệp vẫn còn hoạt động, cơ quan BHXH sẽ đề nghị doanh nghiệp thực hiện giao dịch hồ sơ điện tử, gửi thông báo đôn đốc thu qua email hoặc qua điện thoại; đồng thời phối hợp với Sở Lao động, Thương binh và Xã hội tiếp tục thực hiện tạm dừng đóng BHXH vào quỹ hưu trí, tử tuất đối với doanh nghiệp đủ điều kiện theo quy định.

Đại diện BHXH tỉnh Bắc Giang nhận định, việc chia sẻ, đồng hành với doanh nghiệp trong giai đoạn này chính là cách làm thiết thực để tuyên truyền sâu rộng hơn nữa chính sách BHXH, BHYT tới từng doanh nghiệp và người lao động. Đồng thời, góp phần hạn chế tình trạng nhận BHXH 1 lần, bảo đảm ổn định đời sống cho người lao động.

(Theo Daibieunhandan.vn)