Tiết mục văn nghệ chào mừng hội nghị Tới dự có đồng chí Nguyễn Văn Hùng, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; đồng chí Hà Kim Ngọc, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, Chủ tịch Uỷ ban Quốc gia UNESCO Việt Nam; ông Firmin Edouard Matoko, Trợ lý Tổng Giám đốc UNESCO về ưu tiên châu Phi và quan hệ đối ngoại; lãnh đạo một số ban, bộ, ngành trung ương; các đại sứ, lãnh đạo, nguyên lãnh đạo, Ban Thư ký Ủy ban quốc gia UNESCO; lãnh đạo một số tỉnh, thành phố có danh hiệu UNESCO và đông đảo các chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài nước.

Dự hội nghị đại biểu tỉnh Ninh Bình có đồng chí Đoàn Minh Huấn, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Ủy viên Hội đồng lý luận trung ương; đồng chí Mai Văn Tuất, Phó Bí thư TT Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh; đồng chí Phạm Quang Ngọc, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh; các đồng chí ủy viên BTV Tỉnh ủy; lãnh đạo HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh tỉnh, các sở, ban, ngành, các huyện, thành phố và đại biểu các xã trong vùng di sản Tràng An.

Các đại biểu dự hội nghị

Phát biểu chào mừng, đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Quang Ngọc khẳng định: Ninh Bình là nơi duy nhất ở Việt Nam sở hữu danh hiệu “kép” của UNESCO: Di sản hỗn hợp Văn hóa và Thiên nhiên thế giới. Nhờ sở hữu những giá trị riêng có, những yếu tố đặc biệt về địa lý, sinh thái và nhân văn đã tạo ra cho Ninh Bình nguồn tài nguyên văn hóa, sinh thái phong phú, độc đáo và gánh vách những sứ mệnh bề dày lịch sử đặc biệt trong tiến trình dựng nước, giữ nước.

Hơn 30 ngàn năm trước, Ninh Bình là nơi được người tiền sử chọn làm địa bàn tụ cư, sinh sống. Thế kỷ thứ X, Hoa Lư được chọn làm quốc đô của Nhà nước Đại Cồ Việt sau khi Đinh Bộ Lĩnh dấy nghiệp, thống nhất giang sơn, mở xưng Hoàng đế, lập nên Nhà nước phong kiến Trung ương tập quyền đầu tiên trong lịch sử dân tộc; nơi vua Lê Đại Hành khởi phát các quyết định lịch sử chống xâm lược Tống, giữ vững nền độc lập dân tộc, tăng cường quốc lực, xây dựng và phát triển quốc gia, dân tộc hưng thịnh, tạo tiền đề cho sự phát triển rực rỡ của các thể chế nhà nước phong kiến Việt Nam trong các giai đoạn tiếp sau.

Đến nay, nơi đây còn lưu giữ được đậm đặc trầm tích lịch sử và dấu ấn văn hóa đặc sắc, cùng vẻ đẹp độc đáo của kiến trúc tự nhiên đã tạo nên giá trị nổi bật toàn cầu của Quần thể danh thắng Tràng An, được Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên hợp quốc (UNESCO) vinh danh là Di sản hỗn hợp Văn hóa và Thiên nhiên thế giới vào năm 2014. Bên cạnh đó, Ninh Bình là một trong những nơi lưu truyền và phát triển di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại - Nghi thức Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt.

Cùng với những giá trị đã được UNESCO vinh danh, cư dân Ninh Bình qua nhiều thế hệ đã sáng tạo, lưu truyền, lan tỏa nhiều giá trị văn hóa đặc sắc với diên cách và cốt cách riêng có. Đó là gần 2.000 di sản văn hóa vật thể và gần 500 di sản văn hóa phi vật thể phản ánh tương đối toàn diện đời sống vật chất và tinh thần của người Ninh Bình nói riêng, người Việt Nam nói chung từ cổ chí kim, từ truyền thống đến hiện đại. 

Nhận thức rõ những giá trị đó là nguồn lực và động lực cho sự phát triển bền vững; cùng với tiến trình đổi mới của đất nước, sau hơn 30 năm tái lập tỉnh, với những quyết sách và bước đi đúng đắn, phù hợp, Ninh Bình đã thực hiện tốt công tác quản lý, bảo tồn và phát huy các giá trị toàn cầu của Di sản thế giới, kết hợp hài hòa giữa việc gìn giữ môi trường, bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống với phát triển kinh tế du lịch, bảo đảm lợi ích của người dân, doanh nghiệp và Nhà nước... 

Đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Quang Ngọc phát biểu tại hội nghịĐồng chí Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Quang Ngọc cũng cho rằng, việc phối hợp với Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam đồng chủ trì tổ chức hội nghị quốc tế "Phát huy giá trị các danh hiệu UNESCO phục vụ phát triển bền vững tại Việt Nam" là vinh dự và là dịp để tỉnh Ninh Bình giới thiệu về vùng đất giàu giá trị văn hóa, tự nhiên và truyền thống tốt đẹp của con người, vùng đất Cố đô. Đây cũng là cơ hội để Ninh Bình và các tỉnh có di sản thế giới nói riêng, các đối tác toàn cầu nói chung đẩy mạnh trao đổi, hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm và tầm nhìn chung về thực hiện bảo tồn, phát huy giá trị các danh hiệu UNESCO. 

Từ những kinh nghiệm bảo tồn và phát huy giá trị di sản trên thế giới và các địa phương tại Việt Nam, cùng với việc nghiên cứu Nghị quyết số 54 ngày 10/12/2019 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển tỉnh Thừa Thiên Huế đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; nhất là những thành tựu, kinh nghiệm và thực tiễn của tỉnh Ninh Bình, nơi có Di sản hỗn hợp Văn hóa và Thiên nhiên Thế giới với giá trị đặc sắc, tiêu biểu toàn cầu đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch nằm trọn trong Quy hoạch chung đô thị Ninh Bình đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050; tỉnh Ninh Bình mong rằng, hội nghị là không gian mở cho thảo luận, trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm và tầm nhìn đối với vấn đề phát huy giá trị các danh hiệu UNESCO phục vụ phát triển bền vững tại Việt Nam.

Đặc biệt, Ninh Bình mong được các chuyên gia, bạn bè, đối tác chia sẻ những kinh nghiệm và tầm nhìn về kiến tạo thể chế đặc thù cho quản lý và phát triển đô thị di sản được UNESCO vinh danh; cơ chế đặc thù giải phóng và huy động các nguồn lực cho bảo tồn và phát triển di sản; các phương thức đô thị hóa và phân loại đô thị, phù hợp chức năng đô thị di sản sở hữu danh hiệu của UNESCO, tránh được áp lực của mô hình "đô thị nén" gây xung đột với yêu cầu bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới; sáng tạo nên mô hình cư trú và sinh kế chuyển đổi phù hợp cho cư dân trong các đô thị di sản hướng vào giải quyết tốt cả mục tiêu bảo tồn và mục tiêu phát triển; mở rộng cơ hội hợp tác và thúc đẩy kết nối giữa các đô thị di sản mà UNESCO đã vinh danh.

Thay mặt Đảng bộ, Chính quyền và Nhân dân trong tỉnh, đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình đã trân trọng cảm ơn các ban, bộ, ngành Trung ương; Tổ chức UNESCO, Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam, Đại sứ quán các nước thành viên UNESCO tại Việt Nam; các tỉnh, thành phố, cùng các nhà khoa học, doanh nghiệp đã quan tâm, giúp đỡ để Ninh Bình được đăng cai tổ chức sự kiện quan trọng này, góp phần lan tỏa và tạo động lực để tiếp tục thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững của tỉnh, của đất nước, đóng góp vào công cuộc bảo tồn các giá trị di sản quan trọng của thế giới, của nhân loại.

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng phát biểu khai mạc Hội nghị Phát biểu khai mạc hội nghị, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng nhấn mạnh: Phát triển bền vững và sáng tạo đã trở thành mục tiêu của nhiều quốc gia trên thế giới và Việt Nam cũng không nằm ngoài quỹ đạo đó. Đảng Cộng sản Việt Nam, Chính phủ Việt Nam đã nhấn mạnh phải coi văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội. Đó vừa là mục tiêu, vừa là sức mạnh nội sinh, là nguồn lực và động lực quan trọng để phát triển. Trong suốt 47 năm kể từ khi chính thức là thành viên của UNESCO từ năm 1976, người Việt Nam đã phát huy tâm thế và mang nhận thức đó vào trong tất cả các hoạt động, hợp tác với các đối tác. Quan hệ Việt Nam - UNESCO là hình mẫu tốt về hợp tác hiệu quả, ở đó Việt Nam - UNESCO là những người bạn cùng chí hướng, chung tầm nhìn và đều rất kiên trì, bền bỉ trong thực hiện các cam kết.

Nhắc lại lời của Tổng Giám đốc UNESCO tại Lễ Kỷ niệm 50 năm Công ước Di sản Thế giới diễn ra vào tháng 9 năm ngoái khi nhấn mạnh Việt Nam là một trong những quốc gia phát huy tốt các di sản, trong đó Di sản Tràng An đã có sự kết hợp thành công giữa phát triển kinh tế và du lịch bền vững mà vẫn có thể tôn trọng thiên nhiên, Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng cũng khẳng định: Việt Nam là một trong những quốc gia tổ chức nhiều hoạt động, tham gia nhiều sự kiện quan trọng quốc tế và được UNESCO bầu cử giữ các chức vụ lãnh đạo. Điều đó đã khẳng định Việt Nam là thành viên chủ động và có trách nhiệm, đóng góp tích cực cho thành công của các khuôn khổ và hoạt động của UNESCO, đặc biệt là trong kiến tạo, đối thoại, hợp tác vì hòa bình và phát triển. Và hội nghị hôm nay là một trong những sáng kiến nổi bật đó.

Việc tổ chức Hội nghị quốc tế “Về phát huy giá trị các danh hiệu UNESCO phục vụ phát triển bền vững tại Việt Nam” thể hiện sự đồng hành một cách tích cực nhất về trách nhiệm của Việt Nam cùng cộng đồng quốc tế trong việc bảo vệ các di sản văn hóa và di sản thiên nhiên được UNESCO ghi danh, vì sự phát triển bền vững theo quan điểm của UNESCO, đó là bảo đảm sự phát triển nhằm thỏa mãn các nhu cầu hiện tại của con người nhưng không tổn hại tới sự thỏa mãn các nhu cầu của thế hệ tương lai.

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam Hà Kim Ngọc phát biểu tại hội nghị

Phát biểu tại phiên khai mạc, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, Chủ tịch Uỷ ban Quốc gia UNESCO Việt Nam Hà Kim Ngọc và Trợ lý Tổng Giám đốc UNESCO về ưu tiên châu Phi và quan hệ đối ngoại Firmin Edouard Matoko đã khẳng định lại một nữa quan điểm: "Việt Nam là hình mẫu hợp tác tích cực và hiệu quả với UNESCO. Trong suốt 47 năm qua, Việt Nam và UNESCO đã xây dựng mối quan hệ bền chặt dựa trên niềm tin chung về tầm quan trọng thiết yếu của giáo dục, khoa học và văn hóa như những động lực chính cho sự phát triển bền vững. Việc tổ chức Hội nghị là nhằm tổng kết, đánh giá thực tiễn bảo tồn và phát huy danh hiệu UNESCO phục vụ phát triển bền vững tại Việt Nam; chia sẻ, tham khảo kinh nghiệm quốc tế; đề xuất giải pháp huy động nguồn lực và sự tham gia của người dân; đưa ra các khuyến nghị bảo tồn và phát huy danh hiệu UNESCO phục vụ phát triển bền vững tại Việt Nam. Qua đó khẳng định vị thế của Việt Nam trong khu vực và trên thế giới là một đất nước nhiều tiềm năng và cơ hội phát triển bền vững, nâng cao chất lượng cuộc sống, đáp ứng nhu cầu xã hội, đảm bảo việc bảo tồn và phát huy các di sản văn hóa – thiên nhiên và giá trị truyền thống vì sự phát triển bền vững.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm 

Phương Nhung (THNB)